Хантавирусийн дэгдэлт гарсан аяллын хөлөг дээр байсан америк зорчигчдыг АНУ-д буцаахаас өмнө Небраска дахь тусгай байгууламжид саатуулна.
Испанийн Канарын арлууд дахь Тенерифе хотод хантавирусийн дэгдэлтийн төв болсон аяллын хөлгийн зорчигчид бууж эхэлж байна. CNN-ийн мэдээлснээр хөлөг дээр байсан америк иргэдийг үзлэгт хамруулж, нисэх онгоцны буудал руу шилжүүлсний дараа АНУ руу буцаах бөгөөд тэдний эхний зогсоол нь өндөр түвшний тусгайлсан Үндэсний хорио цээрийн нэгж байрладаг Небраска муж байх юм.
Мэрэгч амьтадтай ихэвчлэн холбоотой энэ вирус MV Hondius аяллын хөлөг дээр хүнээс хүнд дамжсан байж болзошгүй гэж Дэлхийн эрүүл мэндийн байгууллага мэдэгдсэн. Дөрөвдүгээр сарын 11-нээс хойш уг хөлөгтэй холбоотой гурван хүн нас барж, хэд хэдэн хүн өвчилжээ.
Америк зорчигчдыг АНУ-д хэрхэн буцаах болон эх орондоо ирсний дараа юу болох талаар бидний мэдэж буй бүх зүйлсийг хүргэж байна.
Канарын арлууд дахь үнэлгээ
Зорчигчдыг аяллын хөлгөөс эрэг рүү зөөж буй жижиг завин дээр хөх хамгаалалтын хувцас, амны хаалттай яваа нь зурагт буужээ.
MV Hondius аяллын хөлгийн 17 америк зорчигч болон АНУ-д оршин суудаг нэг Британийн иргэнийг Тенерифед АНУ-ын Өвчний хяналт, урьдчилан сэргийлэх төв (CDC)-ийн ажилтнууд үнэлгээнд хамруулна гэж тус төвийн нэг албан тушаалтан мэдээлжээ. АНУ-ын Өвчний хяналт, урьдчилан сэргийлэх төв америк зорчигч бүрийн эрсдэлийн үнэлгээг хийх юм.
Одоогоор америк зорчигчдын хэнд нь ч шинж тэмдэг илрээгүй байна.
Нөхцөл байдлыг мэддэг нэг эх сурвалж CNN-д мэдээлснээр америкчуудыг Ковид-19-ийн үеийн нүүлгэн шилжүүлэлтэд ашиглаж байсан төрлийн биологийн хамгаалалтын төхөөрөмж бүхий чартер нисэх онгоцоор АНУ-д буцаах аж.
Омахад дахин нэг зогсоол
АНУ-д ирсний дараа зорчигчдыг цаашдын үнэлгээнд хамруулахын тулд Небраскагийн Омаха дахь Небраскагийн их сургуулийн Анагаах ухааны төвийн Үндэсний хорио цээрийн нэгжид агаараар хүргэнэ гэж АНУ-ын Эрүүл мэнд, хүний үйлчилгээний сайд Роберт Ф.Кеннеди Жр. мэдэгдэв.
Небраска Медисины мэдээлснээр Омаха дахь уг байгууламж нь “өндөр эрсдэлтэй халдварт өвчинд өртсөн байж болзошгүй хүмүүсийг аюулгүй байрлуулж, хянах зориулалттай АНУ дахь холбооны санхүүжилттэй цорын ганц хорио цээрийн нэгж” юм.
Тус байгууламж нь 300 квадрат фут хэмжээтэй, сөрөг даралтын агаарын системтэй нэг хүн байрлах зориулалттай 20 өрөөтэй, болзошгүй вирусийг дотроо барих зориулалттай. Эмч нар эдгээр өрөөг удаан хугацаагаар байрлах өвчтөнүүдэд зориулсан ариун цэврийн өрөө, дасгалын төхөөрөмж, хоол хүргэлт, Wi-Fi бүхий зочид буудлын өрөөтэй адил гэж тодорхойлжээ.
АНУ-ын Өвчний хяналт, урьдчилан сэргийлэх төвийн албан тушаалтан аяллын хөлгийн зорчигчдод “хорио цээр” тогтоохгүй, харин богино хугацаанд эрүүл мэндийг нь ажиглах зорилготой гэж мэдэгдсэн байна.
Эмнэлгийн түр канцлер доктор Х.Дил Дэйвис CNN-д хэлэхдээ 18 зорчигчийг халуурах, булчин өвдөх, суулгах зэрэг хантавирусийн эхэн үеийн шинж тэмдэг байгаа эсэхийг шалгана гэв.
Шинж тэмдэггүй хүмүүст шинжилгээ хийхийг зөвлөдөггүй тул зорчигчдыг хантавирусийн шинжилгээнд хамруулахгүй гэж АНУ-ын Өвчний хяналт, урьдчилан сэргийлэх төвийн албан тушаалтан мэдэгджээ.
Хэрэв хэн нэгэн өвдвөл тэднийг 2014 оны Эболагийн дэгдэлт болон 2020 онд Diamond Princess аяллын хөлгөөс ирсэн Ковид-19-ийн эхний өвчтөнүүдийг эмчилж байсан тусгайлсан Небраскагийн Биологийн хамгаалалтын нэгжид шилжүүлж магадгүй гэж Небраска Эрүүл мэндийн албаныхан хэлсэн байна.
Үүний дараа үлдсэн зорчигчдыг тусгай халдварт өвчний бэлэн байдлыг хангах чиглэлээр ажилладаг бүс нутгийн 10 гаруй төвийн аль нэг рүү хүргэх юм. Эдгээр төвүүд нь Эрүүл мэнд, хүний үйлчилгээний яамны харьяа Стратегийн бэлэн байдал, хариу арга хэмжээний захиргаатай нягт хамтран ажилладаг.
Үндэсний эрүүл мэндийн хүрээлэнгийн захирал доктор Жэй Бхаттачаряа хэлэхдээ аюулгүй байдлын протокол зөвшөөрвөл зорчигчид Омахад үнэлгээ хийлгэсний дараа гэртээ харих сонголттой байх аж.
Мөн тэрээр АНУ-ын Өвчний хяналт, урьдчилан сэргийлэх төв зорчигчдоос ярилцлага авч эрсдэлийг нь тогтоох бөгөөд шинж тэмдэгтэй хүнтэй ойр байсангүй гэж үзвэл “бага эрсдэлтэй” гэж ангилна гэв.
Бхаттачаряа мөн АНУ-ын Өвчний хяналт, урьдчилан сэргийлэх төвийн зөвлөгөө нь “хүсвэл Небраскад үлдэх санал, эсвэл гэртээ харихыг хүсвэл замдаа бусдад халдвар тараахгүйгээр аюулгүй хүргэж, дараа нь тухайн муж болон орон нутгийн нийтийн эрүүл мэндийн байгууллагын хяналтад оруулах” арга хэмжээг багтаана гэдгийг нэмж хэлсэн байна.
Гэрийн хяналтад байна
Зорчигчид гэртээ буцсаны дараа дараагийн 42 хоногийн турш өдөр бүр гэрийн нөхцөлд хяналтад орно гэж АНУ-ын Өвчний хяналт, урьдчилан сэргийлэх төвийн албан тушаалтан мэдээлэв.
Небраска Эрүүл мэндийн албаны мэдээлснээр вирусийн нууц үе зургаан долоо хоног хүртэл үргэлжилж болзошгүй тул энэ хугацаанд зорчигчдыг хянаж, өвчин тархах эрсдэлийг бууруулах зорилготой аж.
Эрүүл мэндийн албаныхан зорчигчдыг хорио цээрт оруулахгүй ч тодорхой урьдчилан сэргийлэх арга хэмжээ авахыг зөвлөнө гэдгийг дахин онцолсон байна.
“Хэрэв өндөр эрсдэлтэй өртөлт байсан бол бусад хүмүүстэй өргөн хүрээний харилцаа шаарддаггүй, гэрээс гадуурх үйл ажиллагааг хязгаарлах зэрэг өөрчилсөн үйл ажиллагааг бид зөвлөнө” гэж АНУ-ын Өвчний хяналт, урьдчилан сэргийлэх төвийн нэг албан тушаалтан хэлжээ. “Мөн тэд эрүүл мэндийн байгууллагуудтайгаа бусад үйл ажиллагааны талаарх асуудлаар хамтран ажиллах шаардлагатай” аж.
Бхаттачаряа хэлэхдээ АНУ-ын Өвчний хяналт, урьдчилан сэргийлэх төв энэ төрлийн хантавирусийн омгийн 2018 оны дэгдэлтийн үеэр амжилттай хэрэглэж байсан аюулгүй ажиллагааны протоколыг дагаж байна.
Цаашид юу болох вэ
Хантавирусийн дэгдэлтийн талаар анх тавдугаар сарын 2-нд ДЭМБ-д мэдээлсэн бөгөөд олон нийтэд үзүүлэх эрсдэл бага хэвээр байна гэж тус байгууллага мэдэгджээ.
Хантавирус нь ихэвчлэн мэрэгч амьтдын шээс эсвэл ялгадастай хүрэлцэх замаар хүнд халдварладаг ч Андес вирус гэх энэ омог нь маш ойр, удаан хугацааны хавьтлаар ховор тохиолдолд хүнээс хүнд дамжиж болдог.
АНУ-ын Өвчний хяналт, урьдчилан сэргийлэх төв уг хантавирусийн хариу арга хэмжээг хамгийн доод түвшний буюу Level 3 ангилалд оруулсан гэж нөхцөл байдалд оролцож буй нэг хүн мэдээлжээ.
Тавдугаар сарын 8-ны байдлаар MV Hondius аяллын хөлөгтэй холбоотой нийт найман тохиолдол бүртгэгдсэн бөгөөд үүнээс зургаа нь лабораториор батлагдсан, хоёр нь магадлалтай тохиолдол байв.
Хөлөг Тенерифед зогссоны дараа ням гарагт зорчигчдыг үзлэгт хамруулахад бүгд шинж тэмдэггүй байсан гэж Испанийн эрүүл мэндийн байгууллагууд мэдээлжээ. Харин Францын нэг зорчигч эх орон руугаа нисэж байх үедээ шинж тэмдэг илэрсэн бөгөөд түүнтэй хамт ниссэн таван хүнийг тусгаарлах протоколд оруулна гэж тус улсын Ерөнхий сайд мэдэгдсэн байна.
Тавдугаар сарын 9-ний байдлаар хантавирусийн халдвар авсан Нидерландын гэр бүл болон Германы нэг иргэн нийт гурван зорчигч нас барсан гэж ДЭМБ мэдээлжээ.
Мөн өмнө нь хөлгөөс буусан долоон америк зорчигчийг Аризона, Калифорни, Жоржиа, Техас, Виржиниа гэсэн таван мужид ажиглаж байгаа гэж албаныхан хэлсэн байна.
Нью Жерси муж мөн халдварт өртсөн хоёр хүнийг хянаж байгаа бол Юта мужид дор хаяж нэг зорчигч байсан гэж мэдээлжээ.
Одоогоор эдгээр хүмүүсийн хэнд нь ч өвчний шинж тэмдэг илрээгүй байна.
Шинж тэмдэгт халуурах, булчин өвдөх, дагжин чичрэх, дотор муухайрах, бөөлжих, суулгах, ханиалгах, амьсгалахад хүндрэл үүсэх, цээжээр өвдөх зэрэг багтдаг.
Зорчигчдыг буухаас өмнө үүссэн болгоомжлолыг намжаахыг хүссэн ДЭМБ-ын ерөнхий захирал Tедрос Адханом Гребрейсус энэ дэгдэлт нь “өөр нэг Ковид-19 биш” гэж мэдэгдсэн байна.
