АНУ-ын Төрийн нарийн бичгийн дарга Марко Рубио Ерөнхийлөгч Дональд Трампын засаг захиргаа Колумб, Перу, Эквадор улстай худалдааны хэлэлцээрүүд байгуулахыг зорьж байгаа гэж мэдэгдлээ. Энэ нь Вашингтон Латин Америк даяарх баруун жигүүрийн холбоотнуудтай харилцаагаа бэхжүүлэхээр зорьж буйтай холбоотой.
Рубио мягмар гарагт Колумбын Барранкилья хотод айлчлах үеэрээ тус улсын Ерөнхийлөгч Абелардо де ла Эсприэльятай уулзжээ. Түүний энэ удаагийн айлчлал нь холбоотон засгийн газруудтай харилцаагаа бэхжүүлэх, мөн АНУ-ын бүс нутаг дахь цэргийн оролцоог өргөжүүлэх зорилготой гурван улсын айлчлалын нэг хэсэг юм.
“Бид эдгээр гурван улстай олон нийтлэг ашиг сонирхолтой. Үүнд бүс нутгийн хил дамнасан зохион байгуулалттай гэмт хэрэг, терроризмтой тэмцэхээс гадна эдийн засгийн харилцаа ч багтана” гэж Рубио хөдлөхийнхөө өмнө хэлжээ. “Энэ бол Баруун хагас бөмбөрцөг даяар АНУ болон АНУ-ын ашиг сонирхолтой нийцэх чиглэл рүү улс орнууд нэгдэж буй хандлагын нэг хэсэг” гэж нэмжээ.
АНУ-ын Төрийн нарийн бичгийн дарга энэ долоо хоногийн сүүлээр Эквадор, Перу улсад айлчилж, тус тусын Ерөнхийлөгч Даниэль Нобоа болон Кэйко Фүжиморитой уулзахаар төлөвлөжээ.
Энэхүү дипломат айлчлал нь Трампын засаг захиргаа Латин Америк дахь Хятадын өсөн нэмэгдэж буй нөлөөг хязгаарлахыг зорьж буй үетэй давхцаж байна.
Тухайлбал, Хятад улс 2009 онд Перутэй чөлөөт худалдааны хэлэлцээр байгуулж, түүнээс хойш Өмнөд Америкийн тус улсын хамгийн том худалдааны түнш болж, АНУ-ыг ардаа орхижээ.
Трампын засаг захиргаа мөн албан бусаар “Донроугийн номлол” хэмээн нэрлэгддэг бодлогын хүрээнд Баруун хагас бөмбөрцгийн бүх нутагт хяналтаа нэмэгдүүлэхийг зорьж байна.
Энэ хүчин чармайлтын гол цөм нь аюулгүй байдал болж байна. Трамп хоёр дахь бүрэн эрхийн хугацаагаа эхлүүлснээс хойш хар тамхины хууль бус наймаатай тэмцэхэд чухал гэж үзсэн Венесуэл, Номхон далайн зүүн хэсэг болон Карибын тэнгист үхэлд хүргэх цэргийн ажиллагаа явуулах зөвшөөрлийг өгчээ.
Де ла Эсприэлья наймдугаар сард албан тушаалаа хүлээн авч, гэмт хэрэг болон зэвсэгт бүлэглэлүүдийн эсрэг цэрэгжүүлсэн арга барилд эргэн шилжихээ амласан нь Трампын тэргүүлэх чиглэлтэй нийцэж буй аж.
Мөн тэрээр Колумбын анхны сонгуулиар сонгогдсон зүүний үзэлтэй удирдагч, Ерөнхийлөгч асан Густаво Петротой Трампын хооронд зөрчилдөөн үүссэний дараа АНУ-тай харилцаагаа улам ойртуулах амлалт өгсөн юм. “Колумб улс бөмбөрцгийн аюулгүй байдлын асуудлаар АНУ-ын гол түншийн байр сууриа дахин сэргээхийг хүсэж байна” гэж де ла Эсприэлья Рубиотой уулзсаныхаа дараа хэлжээ. Тэдний уулзалтын үеэр стратегийн ач холбогдол бүхий ашигт малтмал болон иргэний цөмийн эрчим хүчний салбарт хамтран ажиллах тухай хэлэлцээрүүд байгуулсан байна.
Де ла Эсприэлья радар болон дроны технологи ашиглах зэрэг цэргийн ажиллагаандаа АНУ-ын дэмжлэг авахыг эрмэлзэж байгаагаа илэрхийлжээ.
Сонгуульт албан тушаал хашиж байсан туршлагагүй, улс төрийн шинэ тоглогч де ла Эсприэлья нь сүүлийн жилүүдэд Латин Америк даяар гарч буй баруун жигүүрийн улс төрийн хүчнүүдийн сонгуулийн амжилтын давалгааны нэг хэсэг болсон юм.
Трампын засаг захиргаа бүс нутгийн консерватив нэр дэвшигчдэд санхүүгийн болон улс төрийн дэмжлэг үзүүлэхээ амласнаар тэдний сонгуулийн кампанит ажлыг дэмжиж иржээ.
Мөн Трампын засаг захиргаа тэднийг Америк тивийн Картелийн эсрэг эвсэл (ACCC) буюу “Америк тивийн бамбай” хэмээх бүс нутгийн аюулгүй байдлын тогтолцоонд нэгдэхийг урьсан. Уг тогтолцоо нь хар тамхины хууль бус наймаа болон гэмт хэрэгтэй тэмцэхэд АНУ-ын цэргийн оролцоог онцолдог.
Петрогийн холбоотон, зүүний үзэлтэй Ерөнхийлөгчийн сонгуульд нэр дэвшигч Иван Сепеда Рубиогийн Колумб дахь айлчлалыг “манай тусгаар тогтнолын стратегийн зарим хэсгийг бууж өгч буй үйлдэл” хэмээн шүүмжилж, мягмар гарагт байгуулсан ашигт малтмал, эрчим хүчний хэлэлцээрүүдийг онцолжээ.
Мөн тэр өдөр де ла Эсприэлья галт зэвсгийн хязгаарлалтыг сулруулах шийдвэр гаргасныг Сепеда шүүмжилсэн нь Трампын засаг захиргааны бодлоготой адил байр суурь юм. “Рубио болон де ла Эсприэлья нарын байгуулахаар төлөвлөж буй "харилцан ойлголцлын санамж бичгүүд" ямар их хор хөнөөлтэй байх ёстой вэ гэдэг нь тодорхой. Учир нь үүнтэй зэрэгцэн түүнтэй адил хор хөнөөлтэй шийдвэр болох зэвсэг авч явахыг зөвшөөрөх тухай зарлаж байна” гэж Сепеда олон нийтийн сүлжээнд бичжээ.
Гэсэн хэдий ч де ла Эсприэлья шийдвэрээ хамгаалж, Колумб улс гэмт хэрэгтэй тэмцэхэд тулгарч буй бэрхшээл болон зургаан арван жил үргэлжилсэн дотоодын мөргөлдөөнийг иш татсан байна.
“Олон жилийн турш хууль сахидаг иргэдэд хязгаарлалт тавьж байхад гэмт хэрэгтнүүд хууль бусаар зэвсэглэсээр ирсэн. Үүнийг өөрчлөх ёстой” гэж тэр олон нийтийн сүлжээнд бичжээ.
Колумб улс долдугаар сард тус улсад ногдуулсан тарифын хэмжээг бууруулахыг Трампын засаг захиргаанаас хүссэн.
