Ирландын гэмт хэргийн бүлэглэлийн толгойлогч гэх Даниэл Кинаханд гэмт хэргийн байгууллагыг удирдсан гэх үндэслэлээр ял тулгажээ. Дэлхийн хамгийн томд тооцогдох хар тамхи, зэвсгийн хууль бус наймаа болон мөнгө угаах ажиллагааны нэгийг удирддаг гэж буруутгагдсан 49 настай Кинаханыг Арабын Нэгдсэн Эмират Улсаас Ирландад шилжүүлэн авчирсан байна.
Кинахан ням гарагийн орой Дублин хот дахь Тусгай эрүүгийн шүүхэд мэдүүлэг өгчээ. Түүнийг Ирландын Засгийн газрын онгоцоор Дубайгаас авчирчээ.
Ирландын хэвлэлүүдийн мэдээлснээр Кинаханыг авчрахын өмнө өргөн хүрээний хамгаалалтын ажиллагаа зохион байгуулахад зэвсэгт цагдаа, цэргийн алба хаагчид болон шоронгийн ажилтнууд оролцжээ.
Дублины захад байрлах цэргийн баазад газардсаны дараа Кинаханыг сум нэвтэрдэггүй, тэсрэх төхөөрөмжийн хамгаалалттай хуягласан автомашинаар шууд шүүхэд хүргэсэн байна. Шүүх хурал ням гарагийн орой болсон нь тун ховор тохиолдол аж.
Терроризм болон зохион байгуулалттай гэмт хэргийн хэргийг хэлэлцдэг, тангарагтны шүүхгүй тус шүүхийн байрны эргэн тойронд зэвсэгт цагдаа нарын хамгаалалт гаргажээ. Гадаа олон хүн цугларч, зарим нь гар утсаараа бичлэг хийсэн байна.
Кинахан өмгөөлөгчгүйгээр гурван шүүгчийн бүрэлдэхүүний өмнө мэдүүлэг өгчээ. Тэрээр өөрт нь тулгасан хэргүүдийг ойлгож байгаагаа хэлээд, өнгөрсөн баасан гарагаас хойш Дубайд тусгаарлагдсан байдалтай байсан тул өмгөөлөгч авах цаг гараагүй хэмээн тайлбарлажээ.
Шүүгчдийн нэг нь батлан даалтад гарах хүсэлтийг Дээд шүүхээр дамжуулан гаргах ёстойг түүнд мэдэгдэхэд Кинахан “Батлан даалтад гарахгүй гэдгээ бид бүгд мэдэж байгаа байх. Гэхдээ тайлбарласанд баярлалаа” гэж хариулсан аж.
Түүнийг цагдан хорьж, улмаар өндөр хамгаалалттай Портлаойзын шоронд шилжүүлсэн гэж Ирландын RTÉ мэдээлжээ.
Кинахан аравдугаар сарын 5-нд шүүхэд дахин биечлэн эсвэл видео холбоогоор оролцохоор болжээ.
Дубайгаас шилжүүлэн авчирсан нь
Кинаханыг шилжүүлэн өгөх ажиллагааг Арабын Нэгдсэн Эмират Улсын Кассацийн шүүхийн эцсийн шийдвэрийн дараа, хоёр улсын хооронд байгуулсан шилжүүлэн өгөх гэрээний дагуу хэрэгжүүлсэн гэдгийг хоёр улсын Хууль зүйн сайд нар хамтарсан мэдэгдэлдээ дурджээ.
Кинаханыг Ирландын эрх баригчдын гаргасан баривчлах ордерын дагуу дөрөвдүгээр сард Дубайд баривчилсан байна. Тэрээр тус эмиратад ойролцоогоор арван жил ил тод амьдарсан.
Ирландын Засгийн газрын онгоц бямба гарагт Дублины ойролцоох Касемент нисэх буудлаас Дубай руу нисэж, ням гарагийн өглөө Кинаханыг онгоцондоо суулган Арабын Нэгдсэн Эмират Улсаас хөөрсөн байна.
Хоёр улсын хамтарсан мэдэгдэлд Кинаханыг “Үндэстэн дамнасан зохион байгуулалттай гэмт хэрэгтэй холбоотой хэргүүдээр эрэн сурвалжлагдаж буй хамгийн ноцтой этгээдүүдийн нэг” гэж тодорхойлжээ. Мөн Ирландын эрх баригчдын албан ёсны хүсэлтийн дагуу түүнийг зохион байгуулалттай гэмт хэргийн бүлэглэл удирдсан, хүн амины хэрэг болон хар тамхины хууль бус наймаанд холбогдуулан буруутгасан гэжээ.
Ирландын Хууль зүйн сайд Жим О'Каллаган болон АНЭУ-ын Хууль зүйн сайд Абдулла бин Султан бин Авад Аль Нуайми нар шилжүүлэн өгсөн ажиллагаа нь ноцтой, зохион байгуулалттай гэмт хэрэгт сэжиглэгдэж буй хүмүүс “шударга ёсноос зугтах аюулгүй газар гэж байдаггүй” гэсэн тодорхой мессежийг илгээж байна гэж мэдэгдсэн байна.
Кинаханы бүлэглэл
2022 онд АНУ-ын Сангийн яам Кинаханыг Kinahan Organized Crime Group бүлэглэлийн гурван удирдагчийн нэгээр нэрлэсэн.
АНУ болон Европын эрх баригчид тус бүлэглэлийг хар тамхины хууль бус наймаа, мөнгө угаах, галт зэвсгийн хууль бус наймаа, хүн амины хэрэг зэрэгтэй холбон үздэг.
Тус бүлэглэл Дублины гудамжнаас эхэлж, Өмнөд Америкийн хар тамхины картель, Хятадын мафийн бүлэглэлүүд болон Хезболла зэрэг байгууллагуудтай холбоотой, дэлхийн хамгийн том олон улсын гэмт хэргийн байгууллагуудын нэг болсон гэж үздэг.
АНУ-ын эрх баригчид Кинахан болон түүний гэр бүлийн бусад гишүүдэд хориг арга хэмжээ авч, тэднийг баривчлахад хүргэх мэдээлэлд 5 сая ам.долларын шагнал зарлаж байжээ.
Кинахан нь тус бүлэглэлтэй холбоотойгоор Дубайгаас Ирландад шилжүүлэн өгөгдсөн хоёр дахь өндөр албан тушаалтан болж байна.
Тус байгууллагын ахлах удирдагчийн нэг гэж Ирландын шүүх тодорхойлсон Шон Макговерн 2024 онд АНЭУ-д баривчлагдсаны дараа Ирландад шилжүүлэгдсэн. Тэрээр зохион байгуулалттай гэмт хэргийг удирдсан болон хүн амины хэрэг үйлдэхийг завдсан гэдгээ хүлээн зөвшөөрснийхөө дараа энэ оны зургаадугаар сард 24 жилийн хорих ял авсан байна.
Ирландын гэмт хэргийн бүлэглэлүүдийн мөргөлдөөн
Кинаханы бүлэглэл Дублинд төвтэй өрсөлдөгч Hutch бүлэглэлтэй олон жил үргэлжилсэн, хүчирхийлэлтэй зөрчилдөөнд оролцож ирсэн байна.
Ирландын цагдаагийн байгууллага тус байгууллагын хөрөнгийг 1 тэрбум гаруй евро буюу ойролцоогоор 1.15 тэрбум ам.доллар гэж тооцоолжээ.
Гэхдээ Кинахан өөрийгөө гэмт хэргийн бүлэглэлийн толгойлогч гэсэн мэдээллийг өмнө нь үгүйсгэж байсан. Түүнийг төлөөлсөн өмгөөлөгч 2021 онд BBC-д Кинахан ямар нэгэн гэмт хэргийн бүртгэл, ял шийтгэлгүй бөгөөд түүнд тавьсан бүх буруутгал худал гэж мэдэгдэж байжээ.
