
АНУ-ын энхийн хэлэлцээний элч Жаред Кушнер болон Стив Уиткофф нар ням гарагт Киевт Украины Ерөнхийлөгч Володимир Зеленськийтэй уулзсаны дараа энхийн хэлэлцээнд шинэ ахиц гарч магадгүй гэж мэдэгдлээ.
Ингэснээр Дональд Трампийн засаг захиргаа дөрвөн жил хагасын турш үргэлжилж буй Орос–Украины дайныг дуусгах оролдлогоо дахин эрчимжүүлж байна.
Кушнер, Уиткофф нар Киевт очихын өмнө Москвад айлчилж, бямба гарагт ОХУ-ын Ерөнхийлөгч Владимир Путинтэй гурван цагийн турш хэлэлцээ хийжээ. Гэвч уг уулзалтаар мөргөлдөөнийг зогсоох тодорхой томоохон ахиц гарсан шинжгүй байна.
Трампын тусгай элч Уиткофф Москвад “шинэ санаанууд” сонссон гэж мэдэгдсэн ч дэлгэрэнгүй мэдээлэл өгөөгүй юм. Тэрээр АНУ-ын зуучлалтай Украин–Оросын шинэ шатны хэлэлцээ удахгүй зарлагдана гэж найдаж байгаагаа илэрхийлжээ.
Зеленський Уиткофф, Кушнер нартай хийсэн уулзалтаа “маш бодитой, агуулга сайтай яриа хэлэлцээ” болсон гэж үнэлээд, Украин гурван талт хэлэлцээнд оролцоход бэлэн байгааг мэдэгдэв.
Мөн тэрээр өвлийн улирал ойртож, Орос Украины эрчим хүчний дэд бүтцэд дахин цохилт өгөх магадлалтай байгаа тул агаарын довтолгооноос хамгаалах систем болон эрчим хүчний салбарт үзүүлэх дэмжлэгийн талаар хэлэлцсэн байна.
Өмнө нь Трампын дэмжсэн АНУ-ын зуучлалтай энхийн хэлэлцээ хэд хэдэн удаа явагдсан ч дорвитой үр дүнд хүрээгүй. Трамп сонгуулийн кампанит ажлынхаа үеэр дайныг богино хугацаанд дуусгана гэж амлаж байсан. Өнгөрсөн баасан гарагт АНУ шинэ санал боловсруулсан байж магадгүй гэж мэдэгдсэн ч дэлгэрэнгүй тайлбар өгөөгүй байна.
Кремлийн зөвлөх Юрий Ушаков бямба гарагийн Москва дахь уулзалтыг “маш үр ашигтай” болсон гэж тодорхойлжээ. Харин Цагаан ордны нэгэн албан тушаалтан Reuters агентлагт дараагийн алхмуудыг ирэх долоо хоногуудад зарлана гэж мэдээлсэн байна.
Уиткофф Киевт сэтгүүлчдэд “Бид Москвад маш их ахиц гаргасан. Украины багтай хийсэн яриа хэлэлцээ маань ч надад маш их урам өгч байна” гэжээ.
Аюулгүй байдал болон эдийн засгийн баталгааны асуудлыг хэлэлцэв
Энхийн аливаа хэлэлцээрт Вашингтон голлох үүрэгтэй гэж үздэг Зеленський 2028 оны АНУ-ын дараагийн ерөнхийлөгчийн сонгуульд Вашингтон анхаарлаа төвлөрүүлэхээс өмнө энх тайванд хүрэх боломжийн “цонх” байгаа гэж мэдэгдсэн байна.
АНУ-ын элч нар Украины албаны хүмүүстэй хэдэн цагийн турш хэлэлцээ хийжээ. Уулзалтын сүүлийн нэг цагт Их Британи, Франц, Германы үндэсний аюулгүй байдлын зөвлөхүүд мөн оролцсон байна. Хэлэлцээний завсарлагаар Зеленський Киевт аюулгүй байдлын болон эдийн засгийн баталгаа, мөн дайны дараах “хөгжил цэцэглэлтийн төлөвлөгөө”-ний талаар ярилцсан гэж мэдэгдлээ.
Тэрээр “Сүүлийн 10–12 сарын хугацаанд бид илүү хүчирхэг болсон гэж би үзэж байна. АНУ болон Европ ч үүнийг анзаарсан” гэжээ.
Уиткофф болон Трампын хүргэн Кушнер нар энхийн элчийн хувиар Москвад хэд хэдэн удаа очиж байсан ч АНУ-ын хэлэлцээний төлөөлөгчийн хувиар Киевт хийж буй анхны айлчлал нь энэ удаагийнх юм.
Донбассын асуудал хамгийн том саад хэвээр байна
Өмнөх хэлэлцээнүүдэд талууд гол асуудлууд дээр байр сууриа ойртуулж чадаагүй бөгөөд тэр дундаа Украины зүүн хэсгийн Донбассын ирээдүй хамгийн том маргааны нэг хэвээр байна.
Орос улс өөрийн хяналтад бүрэн аваагүй хэвээр байгаа хот суурингуудын бүсээс Украины цэргийг гаргахыг шаардсан ч Киев татгалзжээ. Украин эдгээр газар нутгийг хамгаалж чадна гэж үзэж байна.
Зеленський “Донбассын асуудал бол энэ дайны гол асуудал гэж би үзэж байна” хэмээн мэдэгдсэн байна.
Украины хувьд Европын холбоотнууд болон АНУ-аас авах бат бөх аюулгүй байдлын баталгаа нь Оросыг ирээдүйд дахин халдахаас сэргийлэхэд нэн чухал гэж үздэг. Зеленський энэ асуудлыг хэлэлцсэн гэдгийг баталсан ч тодорхой ахиц гарсан эсэх талаар дэлгэрэнгүй мэдээлэл өгөөгүй байна.
Хоёр талын цохилтыг түр зогсоох тохиролцоо
Газрын фронтын шугам нийтдээ 1200 км орчим үргэлжилж, сүүлийн үед байрлал төдийлөн өөрчлөгдөөгүй ч Орос, Украйны талууд алсын тусгалт пуужин, дроны довтолгоогоо эрчимжүүлжээ.
Сүүлийн хоёр долоо хоногийн турш Орос Киевийг өдөр шөнөгүй пуужин, дроноор цохилтод оруулж, баасан гарагт Украины Аюулгүй байдлын алба болох SBU-ийн төв байранд хүртэл халдсан байна.
Кремль Киев рүү хийх цохилтоо даваа гараг хүртэл түр зогсооно гэж мэдэгдсэн бол Зеленський Украин ч мөн Москва руу хийх цохилтоо түр хугацаанд зогсооно гэжээ.
Гэсэн хэдий ч 1200 км урт фронтын шугамын дагуух байлдаан үргэлжилсээр байна.
Украин зуны турш Оросын нефть боловсруулах үйлдвэрүүд, нефтийн терминалууд болон Wildberries онлайн худалдааны компанийн агуулахуудад цохилт өгч, дайныг үргэлжлүүлэх Москвагийн эдийн засгийн өртгийг нэмэгдүүлэхийг зорьжээ.
Украины тал ням гарагт ОХУ-ын нутаг дэвсгэрт ойролцоогоор 480 км-ийн гүнд байрлах Рязань хотын нефть боловсруулах үйлдвэрт шөнийн цохилт өгч, гал гаргасан гэж мэдэгдлээ.