
УИХ-ын чуулганы хуралдаанаар Ж.Чинбүрэн тэргүүтэй дөрвөн гишүүний өргөн мэдүүлсэн Эрхтэн, эд, эс шилжүүлэн суулгах тухай хуулийн төслийн анхны хэлэлцүүлгийг хийж байна.
УИХ-ын гишүүн Г.Ганбаатар: -Эрүүл мэндийн салбарт чухал хэрэгтэй гэхдээ хэл ам ихтэй, нарийн түвэгтэй нүсэр үйл ажиллагааг зохицуулах эрх зүйн бичиг баримттай болох гээд зориглон хууль санаачилж байгаа гишүүд болон баг хамт олонд талархлаа илэрхийлье. Энэ хуультай холбоотой олон улсаас анхааруулдаг зүйл юу байдаг вэ гэхээр хариуцлагын тогтолцоо их сул байвал хууль бус эрхтний наймаа цэцгэлдэг гэх зөвлөмж өгдөг юм байна. Энэ хуулийн 26.1-д "Хууль зөрчсөн албан тушаалтны үйлдэл нь гэмт хэргийн шинжгүй байвал төрийн албаны тухай хуульд заасан хариуцлага хүлээлгэнэ" гэж заасан байна. 26.2-т "Энэхүү хуулийг зөрчсөн хуулийн этгээдэд Эрүүгийн болон Зөрчлийн хуулийн хариуцлага хүлээлгэнэ" гэж заажээ. Эмч болон байгууллагын хуулийн санкцыг яагаад тодорхой оруулж ирээгүй вэ.
Донорын сайн дурын зөвшөөрөл, хүний эд эрхтнийг арилжаалах хууль бус наймаанаас сэргийлэх, ялангуяа эмзэг бүлгийн хүмүүсийг эрхтнээ албадан арилжаалахаас сэргийлэх ёстой. Энэ чиглэлээр ямар зохицуулалт орж ирсэн бэ. Амьд донорын эрүүл мэндийн шалгуур, сэтгэлзүйн үнэлгээ нас барсан донорыг үнэлэх донорын бүртгэл мэдээллийн нэгдсэн сан чухал юм байна. Нэгдсэн санг олон улсад найдвартай байх үүднээс үндэсний зөвлөл буюу тусгай агентлаг байгуулж хянадаг юм байна. Энэ оруулж ирж байгаа хуульд Төрийн захиргааны байгууллага нь нэгдсэн бүртгэл мэдээллийн сантай байх бөгөөд технологийн нууцад найдвартай байдлыг хангасан байна гэж заасан байна. Эдгээр асуултад хариулт өгөөч.
Ажлын хэсгийн ахлагч, УИХ-ын гишүүн Б.Баярбаатар: -Монгол Улс анх 1996 онд эрхтэн шилжүүлэх мэс заслыг хийснээс хойш өдгөө 30 жил болж байна. 2018 онд Донорын тухай хуульд эрхтэн шилжүүлэх холбоотой зарим зүйл заалтыг оруулж мөрдөж хэрэгжүүлж ирсэн. Гэвч зохицуулалт дутмагийн улмаас эмч эмнэлгийн ажилтнууд маань эрхтэн шилжүүлэх үйл ажиллагаа тасалдах байдал үүссэн.
Эрүүгийн хууль, Зөрчлийн хуульд хүний эд эрхтний наймаанд оногдуудах хариуцлагын зүйл заалт бий. Үүнийг энэ хуульд заавал дахиж зүйл заалтаар нь биш агуулгаар нь Эрүүгийн хууль, Зөрчлийн хуулиар шийтгэнэ гэж оруулсан. Энэ хуульд амьд донороос эрхтэн шилжүүлэх бол гэр бүлийн гишүүн мөн хүргэн, бэрээс нь асууна гэж заасан. Гэр бүлийн биш хүнээс эрхтэн шилжүүлэх нь хориотой гэж заасан.
Эрүүл мэндийн хөгжлийн төвийн Эрхтэн шилжүүлэн суулгах үйл ажиллагаа зохицуулах албаны дарга Б.Алтантулга: -Хууль бус эрхтний наймаатай холбоотой олон улсад мөрдөгддөг Истанбулын тунхлал гэж байдаг. Хүний наймаа, хүний эрхтний наймаанаас ангид байна гэсэн тунхаглал. Тунхаглалд Монгол Улс 2018 онд нэгдэж орсон. Энэ зарчим, заалтуудыг хуулийн төсөлдөө тусгаж мөрдөж явдаг. Амьгүй донорын гэр бүлийн гишүүд буюу гурав хүртэлх гишүүдээс нь зөвшөөрөл авч баталгаажуулсаны үндсэн дээр эрхтэн, эд, эс авах мэс заслыг хийхээр зохицуулсан.
Нэгдсэн бүртгэл мэдээллийн сангийн хувьд манай алба 2018 онд байгуулагдсанаас эхлээд мэдээллийн сангаа байгуулсан. Хуулийн төслийн хүрээнд энэ үйл ажиллагаагаа хэрхэн зохицуулахаа ямар зохион байгуулалттай байх талаар ярьж байгаа.