
Хөдөлмөрийн аюулгүй байдал, эрүүл мэндийн салбарт хууль эрх зүй, бодлого, стандарт, урьдчилан сэргийлэх тогтолцооны цогц шинэчлэлийг үе шаттай хэрэгжүүлж байна. Энэ хүрээнд 2008 онд батлагдсан Хөдөлмөрийн аюулгүй байдал, эрүүл ахуйн тухай хуулийн шинэчилсэн найруулгыг боловсруулж, ХАБЭА-н сургалт зохион байгуулах журмыг шинэчлэн баталж, салбарын 156 стандартын 36 хувийг буюу 38 стандартыг шинэчлэн боловсруулж батлуулсан.
Шинэчилсэн хуулийн төсөлд хөдөлмөрийн эрүүл мэндийн тусламж үйлчилгээ, сэргээн засах үйлчилгээний чанар, хүртээмжийг сайжруулах, мэргэжлээс шалтгаалсан өвчний эрт илрүүлэлт, эрт оношилгоо, хөдөлмөрийн чадвар алдахаас урьдчилан сэргийлэх тогтолцоог бэхжүүлэх зохицуулалтыг тусгасан нь сүүлийн 10 жилд хийгдээгүй өөрчлөлт болж байна. Мөн үйлдвэрлэлийн осол, мэргэжлээс шалтгаалсан өвчний даатгал болон нэмэлт даатгалын давхардлыг арилгаж, эрсдэлд суурилсан даатгалын зарчимд шилжих, даатгуулагчдад үзүүлэх эмчилгээ, сэргээн засах үйлчилгээний хүрээг тодорхой болохоос гадна 400 мянга гаруй хувиараа хөдөлмөр эрхлэгчийн аюулгүй байдал, эрүүл мэндийг хамгаалах эрх зүйн орчныг бүрдүүлж, захиалагч, ерөнхий гүйцэтгэгчийн хариуцлагыг тодорхой болгосон нь томоохон шинэчлэл юм. Түүнчлэн 2025 онд асбестийн өртөлтөөс ажилтны эрүүл мэндийг хамгаалах, хязгаарлагдмал орчинд ажил гүйцэтгэх аюулгүй ажиллагааны техникийн зохицуулалтыг шинээр боловсруулж, Засгийн газрын тогтоолоор батлуулахаар ажиллаж байна.
Үйлдвэрлэлийн осол, хурц хордлого, мэргэжлээс шалтгаалсан өвчнөөс урьдчилан сэргийлэх ажлын хүрээнд осол, өвчлөл зонхилон тохиолддог эрчим хүч, уул уурхай, үйлдвэрлэл, барилга, үйлчилгээний салбаруудыг хамарсан, эрсдэлийг урьдчилан тооцох, аюулгүй ажиллагааны соёлыг төлөвшүүлэхэд чиглэсэн сургалт, зөвлөгөөн, чуулган, олон нийтийн нөлөөллийн арга хэмжээг олон улсын мэргэжлийн экспертүүдийн оролцоотойгоор үе шаттай зохион байгуулж, аж ахуйн нэгж, байгууллагын удирдлага, инженер техникийн ажилтан, ажилчдын оролцоог идэвхтэй ханган, дам нөлөөгөөр 13 мянга орчим хүнд хүрч ажиллалаа. Мөн Хөдөлмөрийн аюулгүй байдал, эрүүл мэндийн Үндэсний III чуулганыг зохион байгуулж, төр, хувийн хэвшил, мэргэжлийн байгууллагуудын уялдаа холбоог бэхжүүлэн, үйлдвэрлэлийн осол, мэргэжлээс шалтгаалсан өвчлөлийн өнөөгийн нөхцөл байдал, цаашдын чиг хандлага, олон улсын сайн туршлагыг хэлэлцэж, салбар бүрт хэрэгжүүлэх боломжтой бодит шийдлүүдийг тодорхойлсон. Түүнчлэн “Хөдөлмөрийн аюулгүй байдал, эрүүл мэндийн урьдчилан сэргийлэх цогц аян”-ыг орон нутаг болон нийслэлийн алслагдсан дүүргүүдэд зохион байгуулж, 14 мянга гаруй ажил олгогч, ажилтнуудад ХАБЭМ-ийн мэдлэг олгосон.
ХАБЭМ-ийн урьдчилан сэргийлэлтийг олон улсын жишигт нийцүүлэх зорилгоор Олон улсын хөдөлмөрийн байгууллагатай хамтран жижиг, дунд аж ахуйн нэгжүүдэд зориулсан ХАБЭМ-ийг сайжруулах зөвлөх хөтөлбөрийг хэрэгжүүлж, 38 сургагч багш, Үндэсний сургагч багшийн 2 удаагийн сургалтаар 62 багш бэлтгэсэн бол Европын холбооны SociEUX+ хөтөлбөрийн хүрээнд ХАБЭМ-ийн төвийн институцийн чадавхийг бэхжүүлэх төслийг 4 үе шаттай хэрэгжүүлж, төр, хувийн хэвшлийн 500 гаруй мэргэжилтнийг ахисан түвшний болоод чадавхжуулах сургалтад хамрууллаа.
Түүнчлэн Мэргэжлээс шалтгаалсан өвчин (МШӨ) судлалын төрөлжсөн эмнэлгийн 8 давхар, 4000 м.кв талбай бүхий шинэ барилгыг 2025 оны 11 дүгээр сард ашиглалтад хүлээн авч, эмнэлгийн тоног төхөөрөмжийн шинэчлэлд 2 тэрбум төгрөгийн хөрөнгө оруулалт хийснээр урьдчилан сэргийлэх үзлэгийн хүчин чадал 3 дахин нэмэгдэж, жилд 21 000 хүнд хүрч үйлчлэх боломж бүрдээд байна. Мөн Хөдөлмөрийн эрүүл ахуйн лавлагаа лабораторийг шинээр байгуулж, 1.2 тэрбум төгрөгийн өртөг бүхий 19 нэр төрлийн 100 гаруй тоног төхөөрөмж суурилуулснаар хөдөлмөрийн эрүүл ахуйн эрдэм шинжилгээ, хөдөлмөрийн нөхцөлийн үнэлгээ хийх, хордлогын шалтгааныг судлан тогтоох үндэсний чадавхийг бэхжүүлэв.
Хөдөлмөрийн аюулгүй байдал, эрүүл ахуйн сургалтын бүртгэл, мэдээлэл, шалгалтын нэгдсэн цахим системийг хөгжүүлж эхэлсэн бөгөөд 2026 оны I улиралд ашиглалтад оруулахаар ажиллаж байна.
2025 онд хийгдсэн эдгээр ажлууд нь 2026 онд хэрэгжих "ХАБЭМ-ийн урьдчилан сэргийлэлтийн үндэсний аян" болон салбарын 2025-2028 оны реформын суурь болох юм.