Хоёр улсын дипломат харилцаа тогтоосны 70 жилийн ойтой давхцаж буй энэхүү айлчлал нь бүс нутгийн хямралт нөхцөл байдлын үеэр эдийн засгийн хамтын ажиллагааг өргөжүүлэх зорилготой.
БНХАУ-ын дарга Ши Жиньпин 2016 оноос хойш анх удаа Египетэд айлчиллаа. Египетийн Ерөнхийлөгч Абдель Фаттах ас-Сиси мягмар гарагт Каир хотноо Ши Жиньпинийг хүлээн авчээ. Ас-Сиси 2014 онд албан тушаалаа авснаас хойш БНХАУ-д найман удаа айлчилсан байна.
Египетийн Ерөнхийлөгчийн хэвлэлийн төлөөлөгч, Элчин сайд Мохамед аш-Шеннави Ши Жиньпиний айлчлалын зорилго нь хоёр улсын харилцааг бэхжүүлэхийн зэрэгцээ 2014 онд байгуулсан Иж бүрэн стратегийн түншлэлийн хэлэлцээрийн хэрэгжилтийг үргэлжлүүлэн хэлэлцэхэд чиглэж байгааг мэдэгджээ.
“Мөн айлчлалын хүрээнд харилцан сонирхож буй бүс нутгийн болон олон улсын хэд хэдэн асуудлаар зөвлөлдөх уулзалт хийнэ” гэж тэрбээр хэлсэн байна.
БНХАУ-ын Гадаад хэргийн яам өнгөрсөн долоо хоногт Египеттэй тогтоосон харилцаа түүхэн дэх хамгийн өндөр түвшиндээ хүрсэн гэж тодорхойлж, Ши Жиньпиний айлчлал нь хоёр улсын ирээдүйн харилцааны чиг хандлагыг тодорхойлно гэж мэдэгджээ.
Эдийн засаг, худалдааны өсөлт
Хоёр улсын худалдааны харилцаа ч эрчимтэй өргөжиж байна. БНХАУ нь Египетийн газрын тосны бус бүтээгдэхүүний худалдааны хамгийн том түнш бөгөөд 2025 оны эцсийн байдлаар хоёр талын худалдааны эргэлт бараг 20.7 тэрбум ам.долларт хүрсэн гэж Египетийн Төрийн мэдээллийн алба (SIS) мэдээлжээ.
Египетийн Олон нийтийг дайчлах болон статистикийн төв байгууллага (CAPMAS)-ын мэдээллээр, 2026 оны эхний хагаст Египетээс БНХАУ руу хийсэн экспорт бараг 200 хувиар өсөж, 840.8 сая ам.долларт хүрсэн байна.
Харин БНХАУ-аас Египетэд хийсэн импортын хэмжээ 10.4 тэрбум ам.доллар байжээ.
БНХАУ-ын хөрөнгө оруулалт Египетэд голчлон Суэцийн сувгийн бүсэд төвлөрдөг. Энэ бүс нь БНХАУ болон Европын хоорондын худалдааны чухал дамжин өнгөрөх зам юм.
Бээжингийн “Бүс ба зам” санаачилгын хүрээнд байгуулагдсан Айн-Сохна дахь Хятад–Египетийн TEDA хамтын ажиллагааны бүсэд 200 орчим компани үйл ажиллагаа явуулж, нийт хөрөнгө оруулалт нь 3.8 тэрбум ам.доллароос давсан гэж төрийн хэвлэлүүд мэдээлжээ.
Египетийн Ерөнхийлөгч Ас-Сиси “Хоёр улсын байгуулсан иж бүрэн стратегийн түншлэл нь хоёр талын харилцаанд томоохон ахиц авчирсан. БНХАУ Египетийн худалдаа, эдийн засгийн гол түнш болж, Суэцийн сувгийн эдийн засгийн бүсийг багтаасан Хятадын шууд хөрөнгө оруулалт нэмэгдсэн” гэжээ.
Ас-Сиси мөн Египет, Этиопын хооронд үргэлжилж буй Их Этиопын сэргэн мандалтын далан (GERD)-тай холбоотой маргаан болон уг байгууламж Нил мөрний усны нөөцөд Египетийн хүртэх боломжид үзүүлж буй нөлөөллийн талаар дурдаж, энэ асуудалд Бээжингийн үзүүлсэн эв санааны нэгдэлд талархал илэрхийллээ.
“Египет улс Нил мөрөн нь манай улсын гол амин судас болохыг хүлээн зөвшөөрсөн БНХАУ-ын байр суурийг өндөр үнэлж байна. Мөн нэг талын арга хэмжээ авахаас татгалзаж, бүх тал харилцан ашигтай, хамтын ялалтад хүрэхийн тулд сайн санааны үндсэн дээр хамтын ажиллагаагаа бэхжүүлэх нь чухал болохыг дахин онцолж байна” гэжээ.
Бүс нутгийн стратегийн уялдаа
Энэхүү дээд хэмжээний уулзалт Газын зурвас дахь үргэлжилж буй дайн, мөн АНУ, Израилын Ираны эсрэг зургаан сарын турш үргэлжилж буй дайны улмаас бүс нутгийн тогтворгүй байдал эрчимжсэн нөхцөлд болж байна.
Ши Жиньпин өөрийн нийтлүүлсэн өгүүлэлдээ БНХАУ болон Египет дэлхийн тогтвортой байдлын талаар ижил төстэй үзэл баримтлалтайг онцолж, хоёр улсын түүхэн харилцааны бат бөх чанарыг тэмдэглэжээ.
Тэрбээр “Далан жилийн турш Хятад–Египетийн харилцаа салхи шуургыг туулж, олон улсын нөхцөл байдал өөрчлөгдөх сорилтыг даван гарсан” гээд “Хоёр тал Палестины ард түмний хууль ёсны үндэсний эрхийг сэргээх шударга үйл хэргийг тууштай дэмжиж, хурцадмал бүс нутгийн асуудлуудыг улс төрийн аргаар шийдвэрлэх, бүс нутагт энх тайван, тогтвортой байдлыг бий болгохын төлөө хамтран ажиллаж байна” гэдгийг онцлов.
Тэрбээр Египетэд наймдугаар сарын 22-нд эхэлсэн “Иргэншлийн бүргэдүүд” (Eagles of Civilisation) нэртэй Хятад–Египетийн хамтарсан агаарын цэргийн сургуулилалт нь БНХАУ-ын Агаарын цэргийн хүчин хил хязгаараасаа хол зайд ажиллагаа явуулах чадвартайг харуулах зорилготой гэж мэдэгджээ.
