Орос руу чиглэсэн автомашины хууль бус тээвэрлэлт эрс нэмэгдэж, заримыг нь гуравдагч орнуудаар дамжуулан илгээж байгааг Өмнөд Солонгосын гаалийн байгууллага илрүүлжээ.
Өмнөд Солонгосын гаалийн байгууллага Орос руу хууль бусаар илгээж буй автомашины урсгалыг таслан зогсоохын тулд хяналтаа чангатгаж эхэллээ. Эдгээр автомашинууд ихэвчлэн гуравдагч улсуудаар дамжин илгээгддэг бөгөөд үүнд Хятад, Казахстан, Киргизстан зэрэг орнууд багтдаг.
Ийм арга хэмжээ авах болсон шалтгаан нь сүүлийн жилүүдэд ийм төрлийн экспорт эрс нэмэгдсэнтэй холбоотой. Солонгосын хэрэглэгчдэд үйлчлэх төвийн мэдээлснээр өнгөрсөн онд хууль бусаар экспортолсон автомашины хэмжээ 149.2 тэрбум вон буюу ойролцоогоор 100.78 сая ам.долларт хүрсэн нь өмнөх оноос тав дахин их үзүүлэлт болсон байна.
Энэ нь Сөүл хотын засаг захиргаа Орос Украин руу бүрэн хэмжээний довтолгоо хийсний дараа автомашины экспортод хатуу хориг тавьснаас хойш гарсан томоохон өсөлт юм.
Мөрдөн шалгалтаар зарим худалдаачид автомашины жинхэнэ очих газрыг худал мэдүүлдэг байсан нь тогтоогджээ. Тэд баримт бичигт эцсийн очих газрыг Казахстан эсвэл Киргизстан гэж бүртгэж байсан ч бодит байдал дээр автомашинууд Орос руу хүргэгддэг байжээ. Үүнээс гадна өөр нэг арга хэрэглэж байсан нь шинэ автомашин худалдаж аваад “хуучин машин” гэж бүртгэж, дараа нь гуравдагч орнуудаар дамжуулан Орос руу илгээх явдал байв.
Гаалийн нэгэн албан тушаалтны мэдээлснээр хууль бусаар экспортлогдсон автомашинуудын ихэнх нь Германы тансаг зэрэглэлийн брэндүүд байсан бөгөөд тэдгээрийг анх Өмнөд Солонгост импортолсон байжээ.
Эрх баригчид ийм төрлийн хоригийг тойрч гарах схемүүдийг таслан зогсоох ажиллагааг эрчимжүүлнэ гэж мэдэгдсэн байна.
2024 оноос эхлэн Сөүл хотын засаг захиргаа 2.0 литрээс дээш хөдөлгүүртэй автомашиныг Орос руу экспортлохын тулд тусгай зөвшөөрөл авах шаардлагатай болгожээ. Хууль зөрчсөн этгээдүүд 7 хүртэлх жилийн хорих ял эсвэл барааны үнийн тав дахин их хэмжээний торгууль төлөх эрсдэлтэй юм.
Хятадаас Орос руу “саарал зах зээл”-ээр дамжуулан олон мянган автомашин экспортолж байгааг Ройтерс агентлаг өнгөрсөн хоёрдугаар сард нийтэлсэн. Эдгээр схемүүд нь Барууны болон Азийн орнуудын засгийн газруудын тавьсан хориг арга хэмжээг тойрч гарахаас гадна автомашин үйлдвэрлэгч компаниудын Оросын зах зээлээс гарах амлалтыг зөрчиж байгаа юм.
Судалгаагаар Toyota, Mazda зэрэг Японы брэндүүдээс эхлээд германы тансаг автомашинууд хүртэл ийм замаар худалдаалагдсаар байгаа нь тогтоогджээ. Оросын дилерүүд автомашинаа хятадын зуучлагчдаар дамжуулан захиалах боломжтой албан бус сүлжээ ажиллаж байгааг ярилцлага болон судалгааны мэдээлэл харуулж байна.
Autostat судалгааны байгууллагын мэдээллээр эдгээр автомашины ихэнхийг Хятадад үйлдвэрлэсэн байдаг. Олон улсын автомашин үйлдвэрлэгчид Хятадад орон нутгийн түншүүдтэй хамтран үйлдвэр байгуулсан байдаг тул автомашинууд тэндээс шууд гарах эсвэл өөр улсад үйлдвэрлэгдээд хятадаар дамжин илгээгддэг байна.
Мөн шинэ автомашиныг “0 км явсан хуучин машин” гэж бүртгэх арга улам нэмэгдэж байна. Өөрөөр хэлбэл дилерүүд эсвэл худалдаачид автомашиныг хятадад зарсан гэж бүртгэж, дараа нь хуучин машин гэж ангилж экспортолдог байна.
Ройтерс агентлаг өнгөрсөн онд энэ практикийг онцолж мэдээлсэн бөгөөд энэ нь хятадын өндөр татаастай, хэт өрсөлдөөнтэй автомашины зах зээлийн нэг үр дагавар гэж тайлбарласан юм. Ингэснээр үйлдвэрлэгчид болон дилерүүд борлуулалтын тоогоо өсгөж харуулах, төрийн татаас авах, илүүдэл автомашинаа экспортлох боломжтой болдог.
Хятадын Сичуань мужид байрлах автомашины худалдааны компанид ажиллаж байсан экспортын мэргэжилтэн Жан Ай Жүн хэлэхдээ “Европ, Япон, Өмнөд Солонгосын автомашинуудыг Орос руу гаргахдаа шинэ машиныг хуучин гэж бүртгэдэг. Ингэснээр үйлдвэрлэгч компаниас зөвшөөрөл авах шаардлагагүй болдог. Энэ арга нь экспорт хийхэд илүү амар байдаг” гэжээ.
